Cuộc họp Cấp lãnh đạo lần thứ hai Sáng kiến Liên Minh Hạ Long-Cát Bà

Cuộc họp Cấp lãnh đạo lần thứ hai Sáng kiến Liên minh Vịnh Hạ Long- Cát Bà được tổ chức tại Thành phố Hải Phòng vào ngày 03 tháng 12 năm 2015. (Cuộc họp đầu tiên được tổ chức tại Thành phố Hạ Long vào tháng 5 năm 2015, xem chi tiết tại ĐÂY). Phó Đại sứ Hoa Kỳ tại Hà Nội và Ông Lê Khắc Nam, Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân thành phố Hải Phòng chủ trì.

Mr. Nguyen Anh Tuan -  Director of the Hai Phong Department of Foreign Affairs - discussing at the meeting

Trong phát biểu khai mạc, bà Sutton cho rằng quản lý liên tỉnh giữa tỉnh Quảng Ninh và thành phố Hải Phòng đối với các hệ sinh thái biển Vịnh Hạ Long- Quần đảo Cát Bà, là rất phức tạp và thường đòi hỏi các giải pháp có sự tham gia của cả doanh nghiệp và chính quyền. Bà chỉ ra rằng cả hai khối doanh nghiệp và chính quyền đều cần có trách nhiệm: các công ty du thuyền hoạt động ở vịnh phải đáp ứng được tối thiểu được các quy định môi trường trong khi đó chính quyền nên tái đầu tư một phần đáng kể từ hàng triệu đô la phí tham quan vào bảo vệ môi trường - và (cũng như nhiều ý kiến đánh gía trên Tripadvisor) việc tái đầu tư này cần được thể hiện công khai rõ ràng..

Ông Lê Khắc Nam nhấn mạnh tầm quan trọng của Liên minh. Đây là một Sáng kiến do USAID tài trợ nhằm kết nối doanh nghiệp, chính quyền, và các tổ chức phi chính phủ hợp tác cùng nhau đưa ra các biện pháp thiết thực để cải thiện chất lượng nước Vịnh Hạ Long, Di sản Thiên nhiên Thế giới và là điểm thu hút khách du lịch hàng đầu Việt Nam.

Ông Trịnh Văn Tú và bà Phạm Thùy Dương đại diện Ban Quản Lý (BQL)Quần đảo Cát Bà và Ban Quản lý Vịnh Hạ Long cập nhật về tình hình thực thi các quy định bảo vệ môi trường. Cả hai Ban đã ban hành các quy chế mới về môi trường, trong đó có quy chế tháng 7 năm 2015 của tỉnh Quảng Ninh về việc tất cả các tàu thuyền phải lắp đặt thiết bị phân ly dầu nước từ nước la canh. Nhưng với hàng trăm tàu thuyền hoạt động trong vịnh, việc thực thi quy định này vẫn còn là một thách thức (đây là vấn đề ô nhiễm phân tánđã tồn tại từ lâu). Hai đại diện cũng đề cập đến việc tăng cường trao đổi thông tin và phối hợp giữa hai BQL, thừa nhận rằng vịnh và quần đảo tạo nên một hệ sinh thái thống nhất và cần phải được quản lý đồng bộ.

Bà Dương cho biết, sau 10 năm thực hiện giáo dục môi trường, số liệu thống kê cho thấy lượng chất thải rắn được xả thẳng vào vịnh đang giảm xuống. Bà cũng nhấn mạnh sự tham gia của doanh nghiệp vào việc thực hiện chính sách là việc cần thiết và tầm quan trọng của việc tạo sinh kế thay thế cho hơn 300 hộ ngư dân được di dời khỏi du di sản năm 2013.

Ông Nguyễn Anh Tuân, Giám đốc sở Ngoại Vụ Hải Phòng/Chánh văn phòng Ban quản lý Quần Đảo Cát Bà, phát biểu Hải Phòng đã chính thức đồng ý hợp tác với tỉnh Quảng Ninh về việc tái đề cử Di Sản Thiên nhiên Thế Giới Vịnh Hạ Long bao gồm cả quần đảo Cát Bà để hình thành Khu Di sản Thiên nhiên Thế giới Hạ Long – Cát Bà. Điều này đã trở thành mục tiêu lâu dài của IUCN vì các giá trị tổng quan đặc sắc của khu mở rộng rất thu hút và điều này sẽ thiết lập các hệ thống quản lý để giải quyết các mối đe dọa đối với cảnh quan biển và đất liền.

Ông Jake Brunner, đại diện IUCN trình bày một giải pháp có tính thực tế và hiệu quả về mặt chi phí đó là quản lý nước thải của các tàu du lịch trong ngày và qua đêm trên Vịnh. Cách tiếp cận này có hai phần. Đầu tiên là lắp đặt một hệ thống xử lý nước thải di động để thu thập và ghi lại khối lượng nước thải xám, đen, và nước la canh từ 500 tàu thuyền hoặc nhiều hơn trong Vịnh. Nước thải sẽ được chuyển đến một hệ thống xử lý tại cảng và được xử lý, tái chế, tái sử dụng tại đó, và chất thải hữu cơ sẽ được chế thành phân trộn và có thể được bán ra thị trường theo dạng phân bón tự nhiên. Cách tiếp cận này sẽ cho giúp cho chính quyền địa phương lần đầu tiên có thể giám sát và thực thi các quy chế về môi trường của chính họ.

Việc xây dựng một hệ thống như vậy sẽ cho phép tất cả các tàu thuyền được chứng nhận qua một bộ tiêu chuẩn dựa trên tiêu chuẩn Bông Sen Xanh có sẵn, thuộc quyền sở hữu trí tuệ của Tổng cục Du lịch Việt Nam (VNAT) mà hiện nay chỉ áp dụng cho các khách sạn. Dựa trên các thảo luận với một số các công ty hàng đầu, IUCN đang soạn thảo tiêu chuẩn Bông Sen Xanh mở rộng cho các tàu thuyền du lịch. Để được chứng nhận toàn cầu, tiêu chuẩn mới sẽ được Hội đồng Du lịch Bền vững Toàn cầu (GSTC) công nhận. Theo tiêu chuẩn mới, các du thuyền với kết quả thực hiện tốt nhất sẽ được ưu tiên đặc biệt như được phép đưa du khách đến khu vực xa hơn và ít khách hơn trong Vịnh.

Ông Regis Angot, đai diện Priama /Green Boats, một công ty của Pháp chuyên về công nghệ thân thiện môi trường dành cho các tàu thuyền, trình bày về hệ thống thu gom xử lý nước thải di động trên thuyền sử dụng ở các cảng dọc vùng biển Cote d’Azur- một vùng biển nhạy cảm về môi trường và đông dân cư. Như vậy là chúng ta đã có công nghệ. Bước tiếp theo là tiến hành nghiên cứu khả thi về công nghệ và các lựa chọn tài chính. Các chi phí chính sẽ bao gồm chi phí đầu tư cơ sở hạ tầng ban đầu ở trên thuyền và đất liền. Sau khi được đầu tư, chi phí hoạt động sẽ được chi trả từ nguồn phí áp dụng cho các chủ tàu dựa trên lượng nước thải mà các tàu xả ra. Do đó, đây sẽ là một giải pháp bền vững về mặt tài chính.

Liên minh đã thu hút sự tham gia của một số công ty lớn, bao gồm cả Bhaya và Indochina Junk-hai trong số những công ty du thuyền lớn nhất, VietJet - hãng hàng không tư nhân lớn nhất Việt Nam, Grant Thornton- công ty tư vấn kinh doanh quốc tế, và Coca-Cola.

Ông Võ Lý Hoài Vinh đại diện Coca-Cola đã trình bày sáng kiến trung tâm cộng đồng EKOCENTER (http://www.coca-colacompany.com/ekocenter/). Trung tâm EKOCENTER đầu tiên ở châu Á được thành lập gần nhà máy đóng chai Coca-Cola tại Thành phố HCM. Trung tâm tiếp theo sẽ được thành lập vào năm 2016 tại: Hà Nội và Đà Nẵng (nơi có nhà máy đóng chai Coca-Cola), đồng bằng sông Cửu Long, và tại Hạ Long. Trung tâm ở Hạ Long sẽ được đặt tại phường Hà Phong, khu vực tái định cư của người dân làng chài trên Vịnh Hạ Long trước đây. Một phần quan trọng trong sáng kiến này là phụ nữ trong các hộ gia đình này sẽ được đào tạo các kỹ năng phát triển kinh doanh.

Bà Dương Ngọc Hân đại diện từ Vietjet giới thiệu một phim ngắn hợp tác với IUCN và Bhaya về vẻ đẹp của vịnh Hạ Long và tình trạng ô nhiễm nguồn nước đang đe dọa Vịnh Hạ Long. Phim sẽ được chiếu trên các màn hình máy bay của VietJet và tại các màn hình quảng cáo ở sân bay, bao gồm sân bay Hải Phòng, khu vực gần với Hạ Long.

Trong buổi thảo luận, các câu hỏi đặt ra về cách xử lý nước la canh bị ô nhiễm nặng từ hàng trăm tàu cá quy mô nhỏ cũng như các tàu vận tải lớn (bởi lẽ các thiết bị lọc nước la canh được lắp đặt, không có nghĩa là các thiết bị này được sử dụng thường xuyên hoặc dầu được tách ra đúng cách), và vấn đề nước thải từ lồng bè nuôi trồng thủy sản (đặc biệt là ở Cát Bà).

Rõ ràng, vẫn còn tồn tại rất nhiều thách thức. Nhưng giải pháp hiện tại kết hợp giữa tài chính, công nghệ, chính sách và cam kết hành động từ cả doanh nghiệp và chính phủ - đó chính là những gì mà Liên minh đang hướng tới. Và nhờ có những quyết định gần đây của Hải Phòng và Quảng Ninh trong hợp tác tái đề cử khu Di sản Thiên nhiên Thế giới Vịnh Hạ Long bao gồm cả quần đảo Cát Bà đã đem đến cơ hội lồng ghép các giải pháp này vào quy hoạch quản lý toàn bộ hệ sinh thái biển.

 

Work area: 
Marine and Coastal Ecosystems
Location: 
Viet Nam
Viet Nam
Go to top