Khi nông dân viết đề xuất dự án

Trong tháng 5, Chương trình Hỗ trợ Rừng và Trang trại (FFF) do FAO, IIED, IUCN hợp tác điều phối và được thực hiện tại Việt Nam bởi Trung ương Hội Nông dân Việt Nam (VNFU), thông báo kêu gọi nộp đề xuất dự án nhỏ tới các tổ chức của người sản xuất lâm nghiệp và trang trại (FFPOs) tại Yên Bái và Bắc Cạn, hai địa bàn trọng tâm của dự án. Các nhóm và hợp tác xã lâm nghiệp có mong muốn được nhận tài trợ cần phải nộp bản tóm tắt dự án và tham gia một khóa tập huấn viết đề xuất dự án, sau đó những đơn vị có đề xuất tóm tắt tốt sẽ được mời viết đề xuất chi tiết.
 

Farmers participating in group discussion

Ban Quản lý dự án đã nhận được 12 tóm tắt đề xuất dự án, trong số đó có rất nhiều ý tưởng trùng nhau và một số bản đề xuất của các tổ nhóm nông dân khác nhau nhưng nội dung lại giống hệt nhau. Thực tế này có thể được lý giải là do các nhóm nông dân sống cùng trong một xã nên có thể cùng gặp những khó khăn tương tự nhau. Tuy nhiên, qua các bản tóm tắt đề xuất, các đơn vị đều không thể chỉ ra được rõ ràng vấn đề họ đang phải đối mặt là gì và không chứng minh được sự cần thiết phải thực hiện các hoạt động mà họ đề xuất. Vì vậy, Ban quản lý dự án cho rằng các bản tóm tắt đều không phản ánh đúng nhu cầu thực sự của người nông dân và có thể ý tưởng đó được lấy từ bên ngoài thay vì xuất phát từ mong muốn của các nhóm nông dân.

Trên thực tế, có rất nhiều dự án phát triển mong muốn hỗ trợ nông dân nhưng phải tài trợ qua các tổ chức trung gian như các tổ chức phi chính phủ, trường đại học hoặc viện nghiên cứu. Những cơ quan này làm việc trực tiếp với người dân và họ có khả năng thay người dân viết những đề xuất tốt. Tuy nhiên, hạn chế của cách tiếp cận này là người nông dân sẽ có ít cơ hội phát triển kỹ năng và có thể không hiểu rõ nội dung của dự án cũng như thấy mình không thực sự làm chủ dự án. Để nâng cao năng lực cho các nhóm nông dân, chương trình FFF đã tổ chức một khóa tập huấn kéo dài 4 ngày tại Hà Nội vào đầu tháng 7. Đây là cơ hội để người nông dân nâng cao kỹ năng giải quyết vấn đề, được đào tạo cơ bản về viết dự án và có thể gặp gỡ những nhóm nông dân khác đang gặp những vấn đề tương tự và thảo luận khả năng liên kết các nhóm để cùng giải quyết khó khăn. Ban quản lý dự án cũng có cơ hội để đánh giá động lực và mức độ quan tâm tới dự án của các đơn vị.

IUCN đã tổ chức rất nhiều khóa tập huấn về kỹ năng viết dự án nhưng khóa tập huấn cho nông dân này có rất nhiều điểm khác biệt. Trước hết, đối với những đơn vị nộp đề xuất là các tổ nhóm nông dân, quy trình viết đề xuất xin tài trợ đều rất mới mẻ và lần đầu tiên họ tự mình viết đề xuất dự án. Họ thường chỉ quen với việc thực hiện các hoạt động được yêu cầu thay vì tự thực hiện những ý tưởng của chính mình. Thứ hai, nhiều người tham gia khóa học là những người cao tuổi, trình độ học vấn thấp và chưa bao giờ sử dụng máy tính. Thứ ba, họ có xu hướng thiết kế hoạt động trước khi tìm ra vấn đề thực sự họ cần giải quyết.

Mặc dù gặp nhiều khó khăn nhưng kết quả khóa tập huấn kỹ năng viết dự án đã vượt xa mong đợi của Ban quản lý Chương trình FFF. Các nhóm nông dân đã làm việc rất chăm chỉ, nghiêm túc, thậm chí thức khuya dậy sớm để hoàn thành bài tập về nhà. Kết thúc khóa học, họ đã có thể viết ra một cách rõ ràng những gì họ cần phải làm và giải thích vì sao phải làm những hoạt động đó. Có thể chỉ ra một số yếu tố dẫn tới thành công của khóa tập huấn như giáo án, do Giáo sư, Nhà giáo nhân dân Phan Thanh Hải, Nguyên hiệu trưởng trường Cao đẳng Nông nghiệp và Phát triển Bắc Bộ (NVCARD) thiết kế và giảng dạy rất rõ ràng, đơn giản và dễ hiểu. Đồng thời, VNFU, IUCN và NVCARD, mỗi bên cũng cử một cán bộ hỗ trợ làm việc chặt chẽ và giúp đỡ hai nhóm nộp đề xuất trong toàn bộ khóa học.

Tuy nhiên, điều quan trọng nhất là người nông dân tự nhìn ra và hiểu rõ vấn đề họ đang phải đối mặt và tự tìm ra giải pháp khả thi. Thay vì áp đặt ý kiến của mình lên các nhóm, vai trò của nhóm hỗ trợ chỉ là tư vấn về mức độ khả thi của các hoạt động và ngân sách, đưa ra mẫu đề xuất và chỉnh sửa câu từ phù hợp. Chỉ như vậy mới giúp người nông dân tin tưởng vào khả năng của mình hơn và nhận ra rằng, nếu được hỗ trợ đúng mức, họ có thể làm được rất nhiều việc.

 

Work area: 
Forests
Location: 
Asia
Viet Nam
SEA Group
Myanmar
Go to top